Ed Kennedy was als oorlogsverslaggever in loondienst van Associated Press. Hij was als één van de 17 journalisten aanwezig bij de capitulatie in de nacht van 7 mei 1945 van de Duitse troepenin Reims (Frankrijk). Over dit grote nieuws moest hij echter 36 uur zwijgen!
Tegenover de Amerikaanse bevelhebber moesten de journalisten zweren pas 36 uren na de capitulatie het nieuws te brengen dat de Tweede Wereldoorlog was afgelopen. De reden was dat Groot-Brittannië en de VS een tweede capitulatieceremonie in Berlijn gunden aan Sovjetleider Stalin.
Ed legde de eed tot geheimhouding af, maar besloot om het nieuws nog in de nacht van de capitulatie door het naziregime wereldkundig te maken. Hij bezorgde er zijn werkgever Associated Press de grootste primeur uit de geschiedenis mee. Zijn loon? Hij kreeg een reprimande van zijn werkgever wegens schending van zijn geheimhoudingsplicht. Daarna volgde ontslag. Zijn accreditatie als journalist werd hem ontnomen.
Pas dit jaar oordeelde zijn voormalige werkgever dat dit ontslag onterecht was. Naar huidige maatstaven is de vordering door de militaire bevelhebbers tot geheimhouding in juridische termen in strijd met de openbare orde en daarom nietig. Soldaten blijken nog tot na de officiële capitulatie gevochten te hebben en aan oorlogshandelingen gestorven te zijn omdat zij hiervan niet op de hoogte waren. Dat de wens van Stalin voor een tweede capitulatieceremonie van de geallieerden voorrang kreeg boven het voorkomen van nog meer oorlogsslachtoffers, is achteraf niet te rechtvaardigen.
Ed Kennedy stierf in 1963 op 58-jarige leeftijd door een verkeersongeval. Tijdens zijn leven heeft hij verklaard van zijn publicatie nooit spijt te hebben gehad en hetzelfde desnoods nog een keer te doen. Zijn dochter Julia heeft laten weten dolblij te zijn met de excuses van haar vaders voormalige werkgever.
De voormannen van VVD, CDA en PVV hebben ruim 7 weken in het Catshuis onderhandeld. Partijen spraken met elkaar over een nieuwe bezuinigingsronde van ruim 18 miljard euro. In geval van nieuwe afspraken zouden partijen hun regeringscoalitie met gedoogsteun kunnen voortzetten. Eerder waren partijen het al met elkaar eens dat het begrotingstekort terug gedrongen diende te worden tot 3 procent. Premier Rutte had zich daarvoor in de EU namens Nederland hard gemaakt.
Naar verluid waren partijen zeer dicht bij overeenstemming. Alleen nog de invulling van enkele details stonden in de besprekingen centraal. Partijen waren vooral nog met elkaar in gesprek over de wijze van presentatie van hun plannen. De onderhandelaars van VVD en CDA gaven aan dat de PVV na 7 weken doorpraten over uitsluitend nog de details de indruk had gewekt dat het akkoord binnen handbereik was. Op het allerlaatste moment vond de onderhandelaar van PVV echter plotseling de bezuinigingsdoelstelling van 3 procent toch niet acceptabel. Door het op deze wijze afbreken van deze onderhandelingen dreigt Nederland te worden geconfronteerd met hogere rentes op staatsschulden en boetes.
De interessante vraag is hoe een rechter het afbreken van deze onderhandelingen juridisch zou beoordelen. Als de VVD en het VVD burgers of bedrijven waren geweest dan hadden ze de PVV voor de rechter kunnen dagen. Zij hadden dan vergoeding kunnen vorderen van de geleden schade en onder omstandigheden zelfs van de gederfde winst. De rechter zal zo’n vordering kunnen toewijzen als hij van oordeel is dat het afbreken van de onderhandelingen gelet op de omstandigheden van het geval “naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar” is. Daarbij telt zwaar welke verwachtingen de afbrekende partij jegens de anderen heeft gewekt.
Feit is dat de onderhandelaar van PVV met de hoofdlijnen van de bezuinigingsplannen akkoord is gegaan en zijn mede-onderhandelaars gedurende ruim 7 weken in de waan heeft gelaten dat ook over de details een akkoord zou worden bereikt. Het is soms jammer dat de politiek haar eigen spelregels heeft, maar voor de rechter zou de PVV zeer waarschijnlijk een flinke schadevergoeding voor deze wijze van breken moeten betalen.
Vrijwel iedereen heeft wel eens een vraag voor een jurist. Maar lang niet iedereen stelt die vraag. De drempel is hoog, er is angst voor kosten. Dat kan beter, vinden de initiatiefnemers van Stichting Rechtswinkel.nl. Zij lanceren de interactieve website rechtswinkel.nl, die eerstelijns juridisch advies verzorgt. Ondernemer en particulier kunnen op deze site anoniem hun juridische vragen stellen.
Een kleine 30 juristen maken in hun praktijk regelmatig tijd vrij om de vragen te beantwoorden. Deze groep groeit nog, elke jurist mag na registratie antwoorden formuleren. Gemiddeld volgt binnen anderhalve dag na het stellen van de vraag een antwoord. Met de interactie en de snelle reactietijd sluit de juridische praktijk op rechtswinkel.nl aan op de eisen en wensen van particulier en ondernemer anno nu.
Knellende vragen
“Het gaat slecht met ons schildersbedrijf (VOF). Als het failliet gaat, loop ik dan kans dat ik mijn huis zal kwijtraken?”
“Mijn vriend is wettelijk nog getrouwd maar wij willen gaan samenwonen. Kunnen we een samenlevingscontract opstellen en wat betekent dat?”
“Ik wil mijn koophuis tijdelijk onderhuren. De hypotheekverstrekker wil dat ik samenwerk met iemand die hij aanwijst. Kan dat zomaar?”
Zomaar drie van de vragen die de afgelopen weken binnen kwamen bij rechtswinkel.nl. De vragenstellers kregen binnen anderhalve dag minstens een, maar vaak drie, vier of zelfs meer antwoorden van verschillende juristen. Gratis.
Hulp bij keuze juridisch dienstverlener
Veel vragenstellers zijn afdoende geholpen met de antwoorden op hun vraag. In een aantal gevallen blijkt het echter alsnog nodig een jurist in te schakelen. Dan blijkt het grote voordeel van de site: door de antwoorden op zijn vraag te vergelijken kan de vragensteller de jurist selecteren die het best bij hem past. De site bevat bovendien een profiel van elke geregistreerde dienstverlener met meer informatie en een foto.
Beoordeling kwaliteit antwoorden
De juristen moeten serieus werk maken van hun antwoorden, want vragenstellers kunnen een oordeel ( 1 t/m 5) geven over de kwaliteit ervan. Hoe meer goede waarderingen, hoe hoger de dienstverlener op de ranglijst ‘meest gewaardeerde juristen’. De functionaliteit is een tegemoetkoming aan consumenten en ondernemers van nu die in toenemende mate elkaars ervaringen gebruiken om keuzes te maken.
Modelbrieven en -contracten
Stichting Rechtswinkel.nl komt particulieren en ondernemers verder tegemoet met een aantal modelbrieven en contracten die gratis te downloaden zijn. De documenten zijn beproefde bijdragen van geregistreerde juristen. Het huidige bestand varieert van een ‘arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd’ tot een ‘ouderschapsplan voorbeeld (korte versie)’. De serie zal in de loop der tijd verder worden uitgebreid.
In de media
Diverse media hebben aan de lancering aandacht besteed, waaronder het programma De Gids.FM van Radio-1. Het interview hierover met mij is hieronder terug te beluisteren:
Zie voor mijn antwoorden op juridische vragen van rechtzoekenden: www.rechtswinkel.nl !
Diederik Stapel is een bekende hoogleraar in de sociaal-psychologie. Zijn huidige werkgever is de Universiteit van Tilburg. Gedurende zijn wetenschappelijke loopbaan publiceerde hij meer dan 130 artikelen in wetenschappelijke tijdschriften. Hij won meerdere awards, werd gezien als een vooraanstaand Nederlandse psycholoog en nam regelmatig deel aan het publieke debat.
Nadat vermoeden was gerezen over frauduleuze handelingen door Stapel bij wetenschappelijk onderzoek, gaf Stapel toe dat hij in sommige publicaties data had verzonnen. Zijn werkgever stelde hem vrijwel onmiddellijk op non actief. Eind augustus 2011 constateerde een wetenschappelijke commissie dat Stapel betrokken was bij “grootschalige, langdurige fraude met data, waardoor mensen en met name jonge, aan hem toevertrouwde onderzoekers aan het begin van hun carrière, ten diepste getroffen zijn. Dit is uitzonderlijk laakbaar gedrag waardoor de wetenschap en met name het vakgebied van de Sociale Psychologie in hoge mate is geschaad.”
Het is verbazingwekkend dat de Universiteit Tilburg heeft gewacht met het ontslag van Stapel. Meteen nadat Stapel had erkend data te hebben verzonnen, had zijn werkgever hem op staande voet kunnen ontslaan. De werkgever mag een dienstverband wegens dringende reden onmiddellijk opzeggen als de werknemer zich schuldig heeft gemaakt “aan verduistering, bedrog of andere misdrijven, waardoor hij het vertrouwen van de werkgever onwaardig wordt.”
Werknemers worden voor minder op staande voet ontslagen. Het stelen van een zakje pinda’s door een cateringmedewerker of het zonder betaling meenemen van motorolie door een Hema-medewerker na viering van zijn 25-jarig jubilieum zijn sprekende voorbeelden. Juist een frauderende hoogleraar had de Universiteit met minder aarzeling op staande voet kunnen ontslaan.
Luchtvaartmaatschappijen Air France en Quantas onderhandelen met hun personeel over een nieuwe CAO. Die onderhandelingen verlopen nogal stroef. Het personeel verlangt meer salaris en kan zich niet vinden in de hervormingsplannen van de directie. Uiteindelijk dreigt het personeel van beide bedrijven met stakingen. Tienduizenden passagiers dreigen de dupe te worden. Bij Air France bereiken partijen alsnog een akkoord. Bij Quantas verbiedt een Australische rechter de staking.
De eerste staking sinds het begin van de geschiedschrijving is die van ambachtslieden die in 1152 v.Chr. in het oude Egypte van Ramses III werkten aan de Necropolis in het Dal der Koningen. De Egyptische autoriteiten waren zodanig geschrokken van deze ongehoorde rebellie dat ze de ambachtslieden in hun eisen tegemoet kwamen en hun lonen verhoogden.
In tegenstelling tot de meeste andere westerse landen waren in Nederland ambtenaren en spoorwegpersoneel die staakten lange tijd strafbaar. Een wettelijk recht op stakingsvrijheid is bij ons nooit vastgelegd. Rechters oordeelden in de meeste gevallen dat stakingen onrechtmatig waren en wanprestatie veroorzaakten.
In 1980 sloot Nederland zich aan bij het Europees Sociaal Handvest. Hierin is het stakingsrecht wel erkend. Naar aanleiding van een staking bij de Nederlandse Spoorwegen in 1983 heeft de Hoge Raad geoordeeld dat de rechtmatigheid van een staking aan deze Europese wetgeving moet worden getoetst. Sindsdien is in Nederland een staking alleen onrechtmatig als stakingen worden misbruikt of als partijen hun afspraken voor overleg niet nakomen.
Stakingen zijn kostbaar en vervelend. Gebleken is dat vooral goed overleg stakingen kan voorkomen en tevredenheid terug kan laten keren.


